❓ Điều gì đang diễn ra?
Ngày 5/9/2026, Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản (MHLW) đã mở thủ tục lấy ý kiến công chúng về dự thảo tỉnh lệnh "Sửa đổi một phần Quy chế thi hành Luật Bảo hiểm y tế quốc dân và các quy chế liên quan". Đây là thủ tục chính thức theo Luật Thủ tục hành chính, nhận ý kiến từ 0 giờ 00 ngày 5/9/2026 đến 23 giờ 59 ngày 4/10/2026. Số hồ sơ là 495260179, cơ quan phụ trách là Phòng Y tế người cao tuổi, Cục Bảo hiểm, MHLW.
Dự thảo dựa trên ba điều khoản ủy quyền: Điều 29-4-4 khoản 3 Lệnh thi hành Luật Bảo hiểm y tế quốc dân (Chính lệnh số 362 năm Showa 33), Điều 16 khoản 8 và Điều 16-4 khoản 2 Lệnh thi hành Luật bảo đảm y tế cho người cao tuổi (Chính lệnh số 318 năm Heisei 19), và Điều 22-3 khoản 10 Lệnh thi hành Luật Bảo hiểm điều dưỡng (Chính lệnh số 412 năm Heisei 10). Như chữ "và các quy chế liên quan" trong tiêu đề cho thấy, việc sửa đổi trải trên ba chế độ bảo hiểm công: bảo hiểm y tế quốc dân, chế độ y tế cho người từ 75 tuổi, và bảo hiểm điều dưỡng.
Tại Nhật, quy định chi tiết dần theo thứ tự luật → chính lệnh → tỉnh lệnh; tỉnh lệnh quy định các quy tắc thực tế như mẫu đơn và thủ tục khai báo. Nội dung cụ thể được ghi trong các file PDF "dự thảo mệnh lệnh" và "tóm tắt" trên trang e-Gov. Vì vẫn trong thời gian lấy ý kiến, nội dung chưa được chốt và ngày thi hành cũng chưa được công bố.
🌏 Ảnh hưởng với người nước ngoài
Người nước ngoài đã đăng ký cư trú tại Nhật, nếu không có bảo hiểm y tế của công ty, sẽ tham gia bảo hiểm y tế quốc dân do thành phố/quận quản lý. Du học sinh, người tự kinh doanh, freelancer, người đang chuyển việc đều thuộc diện này; từ 40 tuổi còn phải đóng thêm phí bảo hiểm điều dưỡng. Vì vậy ba chế độ được sửa đổi lần này gắn trực tiếp với sinh hoạt hằng ngày.
Tuy nhiên hiện mới là giai đoạn lấy ý kiến. Nội dung tỉnh lệnh chưa được chốt và ngày thi hành cũng chưa công bố. Cách dùng thẻ bảo hiểm hay cách đóng phí không thay đổi ngay lúc này, nên nếu thấy thông tin khẳng định chắc nịch trên mạng xã hội, hãy kiểm tra trang e-Gov và thông báo của MHLW trước. Thủ tục thực tế chỉ thay đổi sau khi tỉnh lệnh được ban hành, thi hành và chính quyền địa phương hướng dẫn.
💡 Những điểm cần nắm
1Nhận ý kiến từ 0 giờ 00 ngày 5/9/2026 đến 23 giờ 59 ngày 4/10/2026; quá hạn sẽ không nộp được.
2e-Gov yêu cầu đọc toàn bộ "Hướng dẫn lấy ý kiến (bao gồm nơi nộp)" và "Dự thảo mệnh lệnh" trước khi gửi ý kiến.
3Số hồ sơ là 495260179, có thể tra trong danh sách hồ sơ lấy ý kiến công chúng của e-Gov.
4Cách nộp và nơi nộp được ghi trong file PDF "Hướng dẫn lấy ý kiến" — hãy mở file này trước.
5Nơi nhận tài liệu và giải đáp: Phòng Y tế người cao tuổi, Cục Bảo hiểm, MHLW (〒100-8916 Tokyo, Chiyoda-ku, Kasumigaseki 1-2-2, ĐT 03-5253-1111 số máy lẻ 3199).
6Trong thời gian lấy ý kiến, nội dung chưa được chốt và chưa công bố ngày thi hành, nên hiện chưa cần thay đổi thủ tục nào.
7Sau khi chốt, hãy xác nhận thủ tục và mức phí thực tế tại quầy bảo hiểm y tế quốc dân / bảo hiểm điều dưỡng của địa phương nơi bạn đăng ký cư trú.